ئەبولحەسەن سەیف قازی Abolhassan Seyf Qazi

لەدایکبوون و خوێندنBirth & Education

میرزا قاسم قازی و هاوسەرەکەی ئامینە خانم چاوڕەقان لە شاری مەهاباد لە ڕۆژی حەوتی مانگی بانەمەڕی ساڵی ١٢٥٥ی هەتاوی (١٨٧٦ی زایینی) دەبنە خاوەنی کوڕێک کە ناوی دەنێن ئەبولحەسەن. ئامینە خانم زۆر بە گەنجی کۆچی دوایی دەکا و خوشکەکەی بە ناوی پیرۆزە خانم ئاگاداری لێدەکا. Mirza Qasim Qazi and his wife Amineh Khanum Chawraqan in Mahabad became parents of a son named Abolhassan on the 7th of Banemer 1255 SH (1876). Amineh died young; her sister Pirozeh Khanum raised him.

لە تەمەنی مناڵییەوە لە مەحکەمەی باوکی و لای مەلاکانی شار دەست بە خوێندن دەکا. دواتر ڕوو لە شاری بۆکان و سەقز دەکا و لە گوندەکانی سڵەمانکەندی و ئەنبار لە لای مامۆستاکانی وەک مەلا حەسەن قزڵجی و مەلا ساڵح سەزدەرئابادی درێژە بە خوێندن دەدا و ئیزنی مەلایەتی وەردەگرێ. پاش تەواو کردنی خوێندن دەگەڕێتەوە مەهاباد و دەست دەکا بە کاری دادوەری. From childhood he studied at his father’s court and with the city’s mollas. Later he continued in Bukan and Saqqez under Molla Hassan Qizilji and Molla Saleh Sazdarabadi, received the licence of mollahood, returned to Mahabad and began work as a judge.

سەیفولقوزات سێ برا و خوشکێکی هەبوو: قازی عەلی (باوکی پێشەوا)، میرزا عەبدوڵا ناسراو بە قازی عەسکەر، میرزا عەبدولڕەحیم و پیرۆزە خانم. Seyfolqozat had three brothers and a sister: Qazi Ali (father of the Pêshewa), Mirza Abdulla known as Qazi Askar, Mirza Abdulrahim, and Pirozeh Khanum.

هاوسەرگیری و خێزانMarriages & Family

سەیفولقوزات سێ جار هاوسەرگیری کردووە. جاری یەکەم لەگەڵ زوبەیدە خانم کچی ئاغا شێربەگی فەیزوڵابەگی. سەرەتا بوون بە خاوەنی چوار مناڵ (ئەحمەد، مەحموود، عەلی و یۆسف) کە هەر چواریان بە مناڵی کۆچی دواییان کرد. دواتر پێنج مناڵی تر: محەمەد حوسێن (شەهید محەمەد حوسێن خانی سەیف قازی)، فاتمە، حومەیڕا، عایشە و سوڵتان خانم. He married three times. First to Zubeideh Khanum. Their first four sons died in childhood; later five more children including the martyr Mohammad Hussein Khan Seyf Qazi.

دوای کۆچی دوایی زوبەیدە خانم، لەگەڵ ڕوبابە خانمی تەورێزی هاوسەرگیری کرد و کچێکیان بوو بە ناوی تووران خانم. پاش کۆچی ڕوبابە، لەگەڵ وەجیهە خانمی ئەفشار (خەڵکی ورمێ) ژیانی هاوبەشی پێک هێنا. بەرهەمی ئەم هاوسەرگیرییە: ئەحمەد، مەحبووبە، دوکتور ڕەحیم سەیف قازی و عەبدوڵا. After Zubeideh’s death he married Robabeh Khanum of Tabriz (daughter Turan). Later he married Vajiheh Khanum Afshar of Urmia; their children included Dr. Rahim Seyf Qazi and Abdulla.

گوێگجەلی، باخی ئارەزوو و شێعرGoygajeli, Arezoo Garden & Poetry

دوای شکستی هەڵبژاردن، گوندەکانی گوێگجەلی، عەوڵاباد، موشیرئاباد و کانی کوزەڵەی کڕی و ئاوەدان کردنەوە. باخی ئارەزوو یەکەمین باخی مۆدێرن و ئەندازیاری کوردستان بوو. بینایەکی دەگمەنی لە گوێگجەلی دروست کرد کە ئێستا بینایەکی مێژووییە. After the election setback he bought and revived the villages of Goygajeli, Awlabad, Mushirabad and Kani Kuzela. Arezoo Garden was the first modern engineered orchard in Kurdistan. His rare building in Goygajeli is now a historical monument.

زۆربەی پسپۆڕانی زمانی کوردی سەیفولقوزات بە پیرەمێردی موکریان دەزانن. دیوانی شێعری ساڵی ١٩٩٢ لە تاران چاپ کرا. ڕۆژنامەی کوردستان بە شاعیری نەتەوەیی ناوزەدی کرد. Many Kurdish-language specialists regard Seyfolqozat as the Piramerd of Mukriyan. His divan was published in Tehran in 1992. The newspaper Kurdistan called him a national poet.

سەیفولقوزات ساڵی ١٣٢٣ی هەتاوی (١٩٤٤ی زایینی) کۆچی دوایی کرد و لە خانەقای شەمسی بورهان بەخاک سپێردرا. Seyfolqozat died in 1323 SH (1944) and was buried at the Khaneghah of Shamsi Borhan.